موسوعة الإمام الحسين ( ع ) ( تاريخ امام حسين ع ) — الجزء ١، الصفحة ٦٨٩

خروج مسلم بن عقيل عليهما السّلام لإنقاذ هانئ

وكان توجّه الحسين صلوات اللّه عليه من مكّة إلى العراق في يوم خروج مسلم بالكوفة وهو يوم التّروية بعد مقامه بمكّة ، بقيّة شعبان وشهر رمضان وشوّالا وذا القعدة وثمان ليال خلون من ذي الحجّة سنة ستّين . « 1 »


( 1 ) - پس عبد اللّه بن حازم گفت : « به خدا من فرستادهء مسلم بن عقيل بودم كه به قصر آمدم ، ببينم هانى چه شد وچون ديدم أو را بزدند وبه زندان افكندند ، بر أسب خويش سوار شده ونخستين كس بودم كه به نزد مسلم بن عقيل رفتم وخبرها را به أو دادم . پس بناگاه ديدم زنانى از قبيلهء مراد انجمن شده وفرياد مىزدند : « يا عبرتاه ، يا ثكلاه ! » ( اين استغاثه ودادرسى هنگام پيش‌آمد ومصيبت است ) . پس ، بر مسلم ابن عقيل درآمدم وخبر را به أو دادم . به من دستور داد در ميان پيروانش فرياد زنم وآنان در خانه‌هاى أطراف خانهء هانى پر بودند وچهار هزار نفر در آن خانه‌ها بودند . به منادى خود گفت : فرياد زند : « يا منصور أمت » ( يعنى اى يارى شده ! بميران ، واين شعار جنگى بوده ودر برخى از جنگهاى صدر اسلام نيز شعارشان همين بوده ودر جلد أول نيز گذشت ) . پس ، من فرياد زدم : « يا منصور أمت » ! مردم كوفه يكديگر را خبر كرده ، گرد آمدند . مسلم براي سران قبائل كنده ومذحج وتميم وأسد ومضر وهمدان ، پرچم جنگ بست ومردم يكديگر را خواندند وفرآهم شدند . چيزى نگذشت كه مسجد وبازار از مردم پر شد وهمچنان مردم به هم مىپيوستند تا شامگاه . پس كار بر عبيد اللّه تنگ شد وبيشتر كأرش اين بود كه در قصر را نگهدارند ( مبادا مردم در قصر بريزند ) . در ميان قصر جز سى تن نگهبان وبيست تن از سران كوفه وخانواده ونزديكانش كسى با أو نبود ، وآن سركردگان مردم كه ( هوادار بنى أمية بودند و ) در قصر نبودند واز أطراف مىخواستند به أو بپيوندند ، از طرف در نزديك خانهء روميان وارد قصر مىشدند ؛ وآنان كه در قصر بودند ، از بالا سرمىكشيدند وبه لشكر مسلم نگاه مىكردند ، وآنها به سوى اينان سنگ پرتاب مىنمودند وناسزا به ايشان مىگفتند ، وبه عبيد اللّه وپدرش زياد بد مىگفتند ابن زياد كثير بن شهاب را ( كه از طايفهء مذحج بود ) خواست ، وبه أو دستور داد به همراه آن دسته از قبيلهء مذحج كه فرمانبردار أو هستند ، بيرون رود ودر ميان شهر كوفه گردش كند ومردم را از يارى مسلم بن عقيل ( به هر نحو ممكن است ) بازدارد واز جنگ بترساند واز شكنجهء دولت برحذر دارد وبه محمد بن أشعث ( كه از قبيلهء كنده بود ) دستور داد با آن دسته از قبيله كنده وحضرموت كه فرمانبردار أو هستند ، بيرون رود وپرچم أمان براي پناهندگان ترتيب دهد ، ومانند همين دستور را به قعقاع ذهلى وشبث بن ربعي تميمي وحجار بن أبجر عجلى وشمر بن ذي الجوشن عامري داد ، وبقيهء سران ومردم كوفه را ( كه در قصر بودند ) نزد خود نگهداشت براي اين‌كه از مردم ( خشمناك كوفه كه به يارى مسلم بن عقيل آمده بودند ) مىترسيد وشمارهء آن مردمى كه با أو در قصر بودند ، اندك بود . پس ( به دنبال اين دستور ) كثير بن شهاب بيرون آمد ومردم را از يارى دادن به مسلم بن عقيل مىترساند . محمد بن أشعث بيرون آمد ونزديك خانه‌هاى بنى عمارة ايستاد ( وشروع به پراكنده كردن مردم از أطراف جناب مسلم كرد ، از آن‌سو ) مسلم بن عقيل عبد الرّحمان بن شريح شامي را به مقابله با محمد بن أشعث فرستاد وچون محمد بن أشعث بسيارى مردمى كه نزدش آمدند ، بديد ، واپس كشيد . -