جغرافياى تاريخى سيراف ( فارسى ) — الصفحة ٢٦
فصل سوم نام سيراف
چقدر است ؟ و بعد چند عقابى ترتيب كرده و آنها را بتخت خود بسته به هوا رفت ، عقابها در هوا پريدند و بعد كه خسته شدند به زمين فرود آمدند و كاوس را بآمل انداختند « 40 » . »
و نيز درباره چگونگى اين پرواز نوشته‌اند :
« كى اوس ( گوى اوسن ) بنابر بند 35 از فصل اول از كتاب هفتم دينكرت . . . . بر هفت كشور پادشاهى يافت . در صورتى كه سلف او كى كواذ و خلف او كيخسرو تنها پادشاه ايران خوانده شدند .
وى بر آدميان و ديوان پادشاهى ميكرد ، و فرمانهاى او زودتر از يك گردش دست اجرا ميشد . و او بسيار مشهور و مغمور بافتخارات گرديد « 41 » . »
« نشستگاه او در بلخ بود ، خداوند او را مشمول عنايات خود قرار داده بود و او كشور را از شر دشمنان محفوظ مىداشت . كاوس در حال پيرى و فرسودگى بكوه قاف رفت و چون از آن بازگشت ، جوانى زيبا و زورمند شده و از ابرها براى خود گردونه‌يى ترتيب داده بود « 42 » . »
بفرمان كاوس ديوان كه فرمانبردار او بودند ، دژى براى او بر البرزكوه ساختند تا وى بتواند از آنجا به آسمان رود . و چون چنين كرد خداوند نيروى فوق العاده‌اى را كه به او بخشيده بود بازگرفت ، و كاوس از آسمان به زمين افتاد .
« بنابر نقل حمزة بن الحسن اصفهانى و مطهر بن طاهر المقدسى ، كاخ مذكور به نحوى بنا شده بود كه ميتوانست خودبخود بجانب آسمان بالا رود .
بنا بروايت ديگر كاوس از كاخ خود به يارى دستگاه و وسيله ساحرانه‌ئى به آسمان صعود كرد . و اين وسيله را بعضى صندوق يا تختى كه عقابان و كركسان به بالا ميبردند توصيف كرده‌اند . براى آنكه مرغان به بالا پرواز كنند بر نوك نيزه‌هائى كه بدان بسته بوده‌اند ، قطعاتى از گوشت آويخته شده بود . بر اثر اين عمل
( 40 ) - داستانهاى ايران قديم حسن پيرنيا ص 30 . ( 41 ) - كيانيان - ص 11 . ( 42 ) - كيانيان - ص 59 .