جغرافياى تاريخى سيراف ( فارسى ) — الصفحة ٢٢٤
فصل دهم راه‌هاى سيراف
فارس ميرفت و از كنار سياه و دهرام و ميان دشت و ذكاه و جم به طرف بندر طاهرى امتداد مىيافت طى نمائيم .
اين راه به طول / 250 كيلومتر بود و فقط بوسيله قاطر ميتوان بدان رسيد .
هنوز در برخى از محلهاى آن سنگ‌فرش قديمى كه از صخره كوهستان تراشيده شده است وجود دارد و از وسط كوهستانها گذشته دره‌هاى كنار سياه و دهرام و ميان دشت و جم را قطع مىكند « 311 » » ( عكس شماره 48 )
« در جلگه كنار سياه بمساحت قريب سى كيلومتر جنوب فيروز آباد ، بقاياى ابنيه‌اى وجود دارد كه شامل مجموعه‌ى بزرگى از بناهاى مربوط بآتشكده‌هاست . اين بناها از سنگ لاشه با ملاط گچ بنا گرديده است . در سه كيلومترى جنوب آتشكده كاروانسراى بزرگى وجود دارد . آثار سه كاروانسراى ديگر نيز بر سر راه فيروز آباد به سيراف موجود است « 312 » . »
اين همان شاهرائى است كه جغرافيانويسان اسلامى ، دانستنىهائى پيرامون آن در كتابهاى مسالك و ممالك داده‌اند . از جمله استخرى نام شهرها و شهركهاى بين شيراز و سيراف و دورى آنها را بشرح زير نوشته است . از شيراز تا كفره پنج فرسنگ و از كفر تا بخر پنج فرسنگ و از بخر تا بنجمان پنج فرسنگ و از بنجمان تا جور شش فرسنگ و از جور تا دشت شوراب پنج فرسنگ و از آنجا تا خان آزاد مرد شش فرسنگ و اين خان صحرائى باشد سه فرسنگ و از خان تا ديه كيرند شش فرسنگ و از آنجا تا ديه مى شش فرسنگ و از مى تا سر عقبه شش فرسنگ و از بادركان تا بركاته خان چهار فرسنگ و از آنجا تا سيراف هفت فرسنگ باشد « 313 » »
ابن حوقل در صورة الارض از همين راه ياد مىكند و مىنويسد :
از شيراز بسيراف چنان است كه از شيراز بيرون مىشود و به كفر قريه‌اى
( 311 ) - اقليم فارس ص 104 . ( 312 ) - اقليم فارس ص 105 . ( 313 ) - مسالك و ممالك استخرى ص 114 - ( جمع فاصله‌هاى داده شده 61 فرسخ مىشود . به نظر ميرسد كه عدد 67 بر اثر اشتباه در كتابت باشد .