تاريخ بيهقى ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٠.٣٣

چند نكته دربارهء صفت :

است . ص 880

امير ، رضى اللّه عنه ، چون به زير آمد ، آواز داد كه حاجب را بگوى كه فرمان چنان است كه او را تنها برند ؟ حاجب گفت : « نه ، كه همه قوم با وى خواهند رفت . . . » . ص 60

تقديم فعل بر ساير اجزاى جمله براى تأكيد در وقوع آن :

ننمود پيش چشمش و همت بلند و شجاعتش آن قلعت و مردان آن بس چيزى . ص 168

و در خراسان نخواهد بود شراب خوردن تا خواب نبينند مخالفان . ص 887

زندگانى خداوند دراز باد ، دارم نصيحتى چند . ص 55

استعمال « را » با نايب فاعل فعل مجهول :

تا بو العسكر . . . بمكران نشانده آيد و عيسى مغرور عاصى را بركنده شود . ص 56

چند نكته دربارهء صفت :

چند نكته دربارهء صفت :

مطابقهء صفت جمع با موصوف جمع مكرر در نثر بيهقى ديده مىشود :

اين ساقيان ماه‌رويان عالم به نوبت دوگان‌دوگان مىآمدند . ص 402

ايشان بازگشتند سخت غمناك كه جوانان كار ناديدگان بودند . ص 644

تركمانان سلجوقيان بسيار مردم از آب بگذشتند . ص 693

صفت مشتق از مادهء فعل امر گاه بمعنى مفعولى است :

و اعيان و روى شناسان چون نديمان و جز ايشان بيشتر بنه يله كردند . ص 43

همگان عشوه‌آميز سخنى مىگفتند و كارى بزرگ افتاده سهل مىكردند . ص 709

گاه صفت به صورت حال به كار مىرود :

و من وى را ديدم بر سرگين‌دانى افكنده در جوار كوشك . ص 920

وى مراجعت ناكرده با امير مظفر طاهر را بفرمود تا . . . بر درختى كشيدند . ص 659

چون بخادم رسيدم بحالى بود عرق بر من نشسته و دم بر من چيره شده . ص 224

آمد تازان تا نزديك احمد و حال بازگفت . ص 210

از خوان برخاست هفت پيالهء شراب خورده و به سراى فرودرفت . ص 887

گاه اين‌گونه صفتها جملهء حاليه است بيشتر بحذف فعل ربطى يا فعل معين : بودند ، بوديم ، اند ، باشد ، است ، بود ، مىباشند ، مىباشى ، باشم :

و در ميان سراى دو رسته غلام بود يك دسته نزديك ديوار ايستاده . ص 871

و من با او بودم و از قوم خويش دور افتاده سه علامت سياه ديدم . ص 905

گفتند بر ساقه‌اند همه مردم خياره و جنگى پيش كرده و خود در قفاى ايشان مستعد .

ص 953

و امير نيم‌شب شده از شب يكشنبه هشتم جمادى الاولى بر نشست . ص 680