پژوهشى در مقتلهاى فارسى ( فارسي ) — الصفحة ٨٣
2 . كلّياتى دربارهء ترجمهء فارسى الفتوح ابن اعثم كوفى
تاريخنامهء طبرى گزارش‌هايى وجود دارد كه براى پرهيز از اطالهء كلام از نقل آنها خوددارى مىكنيم ولى به هنگام مقايسهء بين مقتلهاى فارسى ناگزير از ذكر موارد اختلافى خواهيم بود .
نكته‌اى كه در اينجا يادآورى آن لازم به نظر مىرسد اين است كه در ترجمهء بلعمى از تاريخ طبرى ، به موارد بى شمارى برمىخوريم كه با ترجمهء ديگران تفاوت بسيار دارد « 1 » به چند دليل :
1 - حذف اسامى راويان و اسناد پياپى آنها .
2 - پرهيز از نقل روايات تكرارى و بسنده كردن به يك روايت كه از نظر بلعمى مرجّح بوده است .
3 - تكميل روايات ناقص موجود در تاريخ طبرى با مراجعه به مآخذ معتبر تاريخى و روايى .
بنابراين تاريخنامهء طبرى ترجمهء بلعمى را مىتوان در برخى موارد به عنوان يك مأخذ مستقلّى تاريخى و روايى و جدا از رابطه‌اى كه كلّاً با تاريخ طبرى دارد ، مورد ملاحظه قرار داد و به آن استناد جست ، زيرا حاوى مطالبى است كه گاه با مطالب موجود در متن عربى تاريخ طبرى تفاوت آشكار دارد و اين گونه مطالب است كه ترجمهء بلعمى را به عنوان يك مأخذ معتبر و مستند مطرح مىسازد .
قرائت مؤلف و مترجم تاريخ طبرى از فرهنگ عاشورا ، مبتنى بر نگرش تاريخى است و رواياتى كه به آنها استناد جسته‌اند ، از كتب معتبر اهل سنت و راويان سنىّ مذهب است ، به همين دليل برخى مطالب آنها با روايات مورد استناد مؤلفان شيعى متفاوت و گاه معارض مىباشد . گرچه برخى از كتبى كه در سه دهه اخير نوشته شده‌اند ، بر اقوال اهل سنت پاى فشرده‌اند .
2 . كلّياتى دربارهء ترجمهء فارسى الفتوح ابن اعثم كوفى
2 . كلّياتى دربارهء ترجمهء فارسى الفتوح ابن اعثم كوفى
ابو محمّد احمد بن على اعثم كوفى ( متوفّاى 314 ه ق ) محدّث ، مورّخ و شاعر بزرگ شيعى در سده‌هاى سوم و چهارم هجرى است كه اثر گرانسنگ او در زمينهء تاريخ قديم عرب و اسلام ، از زمان رحلت نبىِّ گرامى اسلام تا زمان خلافت هارون الرّشيد خليفهء مقتدر عبّاسى ( متوفّاى
( 1 ) . تاريخ طبرى ، ترجمهء ابوالقاسم پاينده ، دورهء پانزده جلدى ، چاپ دوم .