پژوهشى در مقتلهاى فارسى ( فارسي ) — الصفحة ٧١
3 - 1 . برگزيدههايى از تاريخنامهء طبرى
مسلم بن عقيل نيز پس از آگاهى از ورود عبيداللّه بن زياد به دارالامارهء كوفه به خانهء هانى بن عروه مىرود كه بزرگ شيعيان كوفه به شمار مىرفت . عبيد اللّه ، هانى بن عروه را احضار مىكند و به او مىگويد :
من شنيدم كه مسلم بن عقيل به خانهء تو است . گفت : سوگند بخور ، هانى سوگند نخورد . عبيداللّه ، هانى را بازداشت و كس فرستاد به سراى وى تا مسلم را گرفتند و پيش عبيد اللّه آورد . عبيد اللّه ، او را با هانى بازداشت . پس خلقى گرد آمدند بر در سراى ، مقدار پنجاه هزار مرد از بهر هانى و مسلم . و عبيد اللّه بفرمود تا مسلم را و هانى را بر بام كوشك بردند و سر هر دو را ببريدند و سوى آن مردمان انداختند ، آن خلق برميدند و اين به ماه ذى الحجّه بود به سال شصت از هجرت . « 1 »
امام حسين ( ع ) از مكّه عازم كوفه مىگردد و پافشارى عبداللّه بن عبّاس - پسر عموى امام حسين ( ع ) - بر عدم خروج امام از مكّه سودى نمىبخشد و او كه حال را بدين منوال مىبيند از امام مىخواهد كه زنان و كودكان را با خود نبرد كه اين خواستهء او نيز مورد پذيرش امام قرار نمىگيرد ، و امام به همراه چهل سوار و اهلبيت خويش شهر مكّه را ترك مىگويد « 2 » و در اثناى راه به قافلهاى برمىخورد كه بر بار شتران خراج حمل مىكردند :
و صف پياده به راه اندر ، او را پيش آمدند و خراجى همى آوردند بر اشتران . حسينآن كاروان را بگرفت و گفت : منم امام و من ، بدين حق ترم از يزيد ، و هر خواستهء مسلمانان بود باز داد و هر چه دِرَم بيت المال بود برگرفت .
امام در نيمهء راه به فرزدق - همام ب غالب - شاعر پرآوازهء آن روزگار بر مىخورند كه از كوفه بيرون آمده بود ولى از ورود عبيداللّه بن زياد به كوفه خبر نداشت . امام از فرزدق مىپرسند :
خبر من چون است در كوفه ؟ گفتا : مردمان را دل با تو است ، قضاى ايزد ندانم كه چيست .
حسين گفت : قضا را باز نتوان داشتن .
عبيد اللّه بن زياد - والى كوفه - پس از كشتن هانى بن عروه و مسلم بن عقيل و مسلّط شدن بر كوفه ، نامهاى از يزيد دريافت كرد كه حسين بن على ( ع ) از مكّه بيرون آمده است و تو بايد
( 1 ) . همان ، ص 702 . ( 2 ) . همان ، ص 703 .