درآمدى به شيعه شناسى ( فارسى ) — الصفحة ٣٠٩
پديده‌ى غلو در جهان اسلام
پديده‌ى غلو در جهان اسلام
پديده‌ى غلو در جهان اسلام
يكى از پديده‌هاى انحرافى كه در حوزه‌ى اعتقادات دينى در جهان اسلام رخ داده است ، پديده‌ى غلو و ظهور غاليان است . آنان كسانى بوده‌اند كه در حق پيامبر صلّى اللّه عليه و آله يا على بن ابى طالب عليه السّلام و يا ديگر ائمّه‌ى اهل البيت يا افراد ديگر به الوهيت ، و حلول خداوند در آنان ، و يا اتحاد خداوند با آنان قايل شده‌اند . طبق گزارش‌هاى تاريخى ، بيشترين غلو در جهان اسلام در مورد امام على عليه السّلام و در حق او صورت گرفته است .
شيخ مفيد در مورد غلات گفته است : « عدّه‌اى از متظاهران به دين اسلامند كه در حقّ امير المؤمنين و امامان از ذرّيّه‌ى او قايل به الوهيت و نبوت شدند . آنان گمراه و كافرند ، امير المؤمنين به قتل آنان دستور داده است ، و ديگر ائمه‌ى اهل البيت عليه السّلام نيز آنان را كافر و خارج از دين دانسته‌اند . « 1 »
عبد القاهر بغدادى باب چهارم از كتاب « الفرق بين الفرق » را به ذكر فرقه‌هايى اختصاص داده است كه منسوب به اسلامند ، ولى حقيقتا از امت اسلامى به شمار نمىروند ، سپس گفته است : « فرقه‌هايى كه به حسب ظاهر منسوب به اسلامند ، ولى در واقع از امت اسلامى محسوب نمىشوند بيست فرقه‌اند ، سپس نام آنان را كه همان فرقه‌هاى غلاتند برده است . « 2 »
اسفراينى نيز در كتاب « التبصير في الدين » فرقه‌هاى غلات را در بابى جداگانه
( 1 ) . تصحيح الاعتقاد ، ص 109 . ( 2 ) . الفرق بين الفرق ، 230 - 233 .