تاريخ ايران از زمان باستان تا امروز ( فارسي ) — الصفحة ٣٥٨
18 تبديل ايران به يك كشور نيمه مستعمره
18 تبديل ايران به يك كشور نيمه مستعمره
18 تبديل ايران به يك كشور نيمه مستعمره
در نيمه دوم سدهء 19 روند به اصطلاح نفوذ « صلح‌آميز » سرمايه‌هاى خارجى در ايران ، اين منطقه را به كشورى نيمه مستعمره تبديل كرد . اين روند با رشد سرمايه‌دارى و آخرين مرحله آن يعنى امپرياليسم در جهان ارتباط مستقيم داشت . و . اى . لنين سرشت امپرياليسم را چنين توصيف مىكند : « كاپيتاليسم به آن مرحله‌اى از پيشرفت مىرسد كه چيرگى انحصارها و سرمايه‌هاى مالى شكل مىگيرد ، آنگاه صدور سرمايه اهميت ويژه‌اى مىيابد ، جهان ميان تراست‌هاى بين‌المللى تقسيم مىشود و سرانجام به تقسيم كليه سرزمين‌هاى جهان ميان كشورهاى سرمايه‌دارى درجه يك مىانجامد » .
رشد سرمايه‌دارى در مرحله امپرياليسم به دگرگونى سياست استعمارى دولت‌هاى امپرياليست ، در رابطه با كشورهاى پس‌مانده شرق از قبيل چين ، تركيه ، ايران گرائيد .
دربارهء اين دگرگونى سياست استعمارى در دوران امپرياليسم . و . اى . لنين مىنويسد :
« بنا به انگيزه‌هاى ( قديمى ) بىشمارى : سياست استعمارى سرمايه‌هاى مالى ، پيكار بخاطر به دست آوردن منابع مواد خام ، و صدور سرمايه در مناطق زير نفوذ را شدت مىدهد : مناطقى كه براى انجام معاملات پرسود و اخذ امتيازات انحصارى پردرآمد ، كاملا مساعداند » .
پيكار سرمايه‌هاى مالى بزرگترين دولت‌هاى سرمايه‌دارى براى تقسيم جهان ، به منظور به دست آوردن بازار فروش كالاهاى صنعتى و منابع مواد خام ، و همچنين صدور سرمايه