تاريخ فرهنگ و تمدن اسلام ( ويژه علوم پزشكى ) ( فارسي ) — الصفحة ٢٤

ج ) علم و عالِم ، جلوه جمال خدا و زيور زمين و آسمان

گيرند ، و در اين حركت علمى سهيم باشند . درباره اهميت و وجوب فراگيرى دانش در رواياتى مىخوانيم :

ايها الناس اعلموا ان كمال الدين طلب العلم و العمل به الا و ان طلب العلم اوجب عليكم من طلب المال ؛ « 1 » مردم بدانيد ، كمال دين علم‌جويى و عمل به آن است ، آگاه باشيد علم‌جويى از مال‌جويى بر شما واجب‌تر است .

لو يعلم الناس ما في طلب العلم لطلبوه و لو بسفك المهج ؛ « 2 » اگر مردم فوائد طلب دانش را مىدانستند بدنبال آن مىرفتند هر چند به بهاى ريختن خون .

درباره لزوم تحصيل آگاهى دينى در روايتى از امام‌صادق ( ع ) آمده است :

لوددت ان اصحابي ضربت رؤوسهم بالسباط حتي يتفقهوا ؛ « 3 » دلم مىخواست كسى تازيانه بردارد و بر سر اصحاب و شاگردانم فروكوبد تا در دين آگاه شوند .

نيز در روايت ديگرى پيامبراكرم ( ص ) فرمود :

هر كس زندگانى را به پايان برد ، درحالىكه همواره براى احياى اسلام علم و دانش مىاندوخته است ، مقام چنين عالمى در جهانِ جاويد فقط يك درجه از انبيا پايين‌تر است .

برخى روايات نيز بيانگر برترى دانشمندان است ؛ همچون :

العالم اعظم اجراً من الصائم القائم الغازي في سبيل الله ؛ « 4 » پاداش دانشمند از پاداش روزه‌دار نمازگزار جهاد گردد راه خدا بيشتر است .

ان العلماء ورثة الانبياء . « 5 »

امام‌على ( ع ) مىفرمايد :

خوابيدن دانشمند از عبادت عابد برتر است . « 6 »

( 1 ) . همان . ( 2 ) . همان ، ص 35 ، باب ثواب العالم و المتعلم . ( 3 ) . همان ، ص 31 . ( 4 ) . همان ، ص 37 ، باب حق العالم . ( 5 ) . همان ، ص 32 . ( 6 ) . محمد بن على صدوق ، من لا يحضره الفقيه ، ج 4 ، ص 367 .