پژوهشى پيرامون شهداى كربلا ( فارسي ) — الصفحة ٢٣٣

عبداللَّه بن حسن عليه السلام

شهادت عبداللَّه بن حسن عليه السلام در منابع تاريخى دو گونه نقل شده است : الف ) در مقالهء « عبداللّه اصغر بن حسن ( ع ) » با اندكى تفاوت نقل گرديد .

ب ) شهادت وى را پس از پيكار در صحنهء كارزار دانسته‌اند . مؤلف الفتوح مىنويسد :

پس از شهادت عون بن عبداللَّه جعفر ، عبداللَّه بن حسن عليه السلام عازم ميدان شد . چهره‌اش چون ماه تابان بود . پيراهن و شلوارى بر تن ، و شمشيرى برّان در دست داشت ، و اين گونه رجز مىخواند :

انْ تُنكِرُونى فَانا فَرْعُ الْحَسَن * سِبْطُ النَّبِىِّ المُصْطَفى المُؤْتَمَن

هَذَا حُسَيْنٌ كَاسيرٍ مُرْتَهَن * بَيْنَ اناسٍ لا سُقُوا صَوْبَ المُزن « 1 »

اگر مرا نمىشناسيد ، من فرزند حسنم [ عليه السلام ] ، نوادهء پيامبر برگزيده و امين .

اين حسين [ عليه السلام ] است ؛ كه در ميان مردمى ، كه خدايشان از باران سيراب نگرداند ، چون اسيرى گرفتار آمده است .

خوارزمى ، رجز ديگرى براى عبداللَّه بن حسن عليه السلام نقل كرده است :

انْ تُنْكِرُونى فَانا ابْنُ حَيْدَرَة * ضِرْغامُ آجامٍ وَلَيْثُ قَسْوَرَة

عَلَى الأعادِىِ مِثْلُ رِيحٍ صَرْصَرَة * اكِيلُكُمْ بِالسَّيْفِ كَيْلُ السَّنْدَرَة « 2 »

اگر مرا نشناسيد ، من فرزند حيدرم ؛ چون شير بيشه‌زاران تهمتن و دليرم .

بر دشمنان همچو طوفانم و آنان را قتل عام خواهم كرد .

عبداللَّه پس از كشتن چهارده تن از دشمنان ، سرانجام به وسيله هانى بن شبيب حضرمى به شهادت رسيد . « 3 » هنگام شهادتش امام حسين عليه السلام خطاب به او و ديگر اهل بيت فرمود : اى فرزندم و اى همه خاندانم صبر كنيد . به خدا سوگند ، پس از امروز هيچ‌گاه سختى و ناگوارى نخواهيد ديد . « 4 »

در زيارت منسوب به ناحيهء مقدسه ، بر اين شهيد بزرگوار درود و تهنيت و بر قاتلش


( 1 ) . الفتوح ، ج 5 ، ص 204 - 205 . ( 2 ) . مقتل الحسين عليه السلام ، خوارزمى ، ج 2 ، ص 32 ، انوارالهدى . ( 3 ) . مناقب آل ابىطالب ، ج 4 ، ص 115 . در اين كتاب آمده است كه قاتل عبداللَّه بن حسن عليه السلام صورتش سياه شد . درتذكرة الخواص ( ص 229 ) ، نام قاتل عبداللَّه بن حسن عليه السلام ، سعد بن عمر بن نفيل ازدى گفته شده است . ( 4 ) . الفتوح ، ج 5 ، ص 205 .