تاريخ ادبيات ايران از دوران باستان تا قاجاريه ( فارسى )
- المؤلف: يان ريپكا ( مترجم : عيسى شهابى )
- الوفاة: 1387
- القسم: مصادر التاريخ والجغرافيا
- الناشر: انتشارات علمى و فرهنگى - تهران
فهرس الكتاب
- فهرست مطالب
- مقدمهء مترجم
- پيشگفتار
- اوستا سنگنبشتههاى ايران باستان ادبيات فارسى ميانه
- 1 فرهنگ ايران باستان خاورى
- مراحل اوليهء فرهنگ ايران
- نخستين دولتها
- زرتشت
- اوستا
- گاثاها
- يسنا ، ويسپرد
- يشتها
- ويدودات
- مأثورات راجع به منشأ اوستا
- مبادى فقه اللغهء ايرانى ، اهميت اوستا
- 2 فرهنگ مادها و پارسها
- مادها و پارسها
- هخامنشيان
- خصايص حكومت و زبانهاى كشور آنان
- سنگنبشتههاى هخامنشى
- بقاياى ناچيز نوشتههاى از دست رفته
- آشنايى با زبان فارسى باستان در اروپا
- 3 دورهء فارسى ميانه
- اشكانيان
- اسكندر كبير ، سلوكيدها ، پارتها
- ابداعات ادبى دورهء پارتها
- كهنترين آثار زبان فارسى ميانه
- گويشهاى ايرانى ميانه
- سنگنبشتههاى دوران اشكانى
- سكههاى پيش از دورهء ساسانى
- ساسانيان
- كتيبهها
- آثار ديگر ، مهرها ، جواهر ، سكهها ، اسناد
- كتابهاى فارسى ميانه نوشتههاى پهلوى
- ترجمهء فارسى ميانهء اوستا ( زند )
- ادبيات دينى پهلوى متون دينى
- هندرزها ، ادبيات دربارهء اخلاق و آخر الزمان و علايم آن
- مجموعههاى روايات و مشاجرات قلمى
- ادبيات و نوشتههاى غيردينى
- آثار ادبى تاريخى
- كتابهاى آموزنده در آيين كشوردارى
- نوشتههاى قضايى ، پاپيروسها
- فرهنگها
- شعر در فارسى ميانه ، شعر غنايى و موسيقى
- سرود در ستايش زروان :
- تأثيرات بيگانه در ادبيات فارسى ميانه
- تأثيرات ايرانى در آثار ادبى ديگر
- نوشتههاى بازپسين سدهء دوران ساسانيان
- ادبيات فرقهها و پيروان آيينهاى ديگر ؛ آيين زروان ، مسيحيت
- دستنويسهاى ايرانى ميانه
- اكتشافات آسياى مركزى
- آثار مكتوب مانوى
- نوشتههاى سغدى
- بقاياى ادبيات خوارزمى
- ادبيات سكايى
- 4 دوران تطور به سوى ادبيات فارسى درى
- پيشروى اسلام و مراحل آغازى فارسى درى
- تاريخ ادبيات فارسى درى تا آغاز سدهء بيستم تأليف يان ريپكا
- 1 مقدمه
- زبان فارسى نو ( درى ) « 1 »
- گرايش فارسى درى به تازى 2
- رابطهء گويشها با ادبيات فارسى درى
- خط « * »
- خصيصههاى ملّى
- فكر اتحاد و قطب مقابل آن ، حكومتهاى محلى
- گرايشهاى شديد دينى و ماهيت آن
- تشيع
- تساهل در شعر و ادب فارسى درى 16
- قابليت تطبيق ، تأخير در اخذ تمدن اروپايى
- احساس هنرى ، طبيعت ايرانى و قدمت تمايل او به شعر و ادب
- روح اسلام
- نسبت نثر به نظم ( آنچه در زمينهء تاريخ ادبيات بايد انجام شود )
- تأثير تصوف
- فقدان شوخطبعى
- تأثير استبداد و فئوداليسم
- مبالغه
- عشق و بيان آن ( تمثيلات و رموز ، ماهيت انتزاعى تغزل ، همجنسگرايى )
- محافظهكارى و سنت در ادبيات فارسى درى ( همبستگى با فئوداليسم )
- دين اسلام
- برداشت شرقى از رابطهء لفظ و معنى و محافظهكارى در آن
- دشوارىهاى غرب در درك آثار نويسندگان كلاسيك فارسى درى ( و بهطور كلى شرق )
- نوابغ و مقلدان بىمايه ، مكتب اروپايى
- شعر و صورتهاى آن ( فزونى نظم بر نثر )
- صورت خارجى ( مفاهيم اساسى )
- قواعد وزن
- قافيه و انواع شعر
- انواع اشعار غنايى
- محتواى اشعار غنايى
- قالب اشعار داستانى و اخلاقى
- افراط در پاىبندى بهصورت ، تناسب نظام اجتماعى و ادبى
- تخلص
- صورت ذهنى شعر
- تزيينات خاص ادب فارسى ، افراط در صناعات ادبى
- ضرورت احاطهء شاعر بر علوم
- ويژگىهاى تسلسل افكار
- سرايندگى طبق قالبهاى معيّن
- نظر خاورشناسان متقدم
- امكان به كار بردن صورتهاى كهنه در زندگى نوين
- شعر در خدمت طبقات خاص
- كيفيت مشاهدات و تجارب شاعرانه
- كيفيت خاص ادبيات فارسى درى
- مراكز شعرى و ادوار ادبى
- نثر
- مفهوم « ادبيات فارسى درى »
- سبكهاى ادبى از نظر : بهار و سعيد نفيسى 107
- 2 سير تطور ادبيات در تسلسل سياسى و تاريخى آن
- مكتب آسيايى دوران پيش از مغول
- دورهء تهاجم مغول تا دورهء « بازگشت » در نيمهء دوم سدهء 12 ه / 18 م
- سدهء نوزدهم
- سدهء بيستم
- طبقهبندى محمد تقى بهار از دورانهاى نثر فارسى و سبكشناسى آن 112
- طبقهبندى ذره از دورهها 114
- منابع تاريخ ادبيات فارسى درى
- پىنوشت
- 3 مراحل آغازى ادبيات فارسى درى
- استيلاى عرب
- فرهنگ باستانى و مداومت آن
- شعر در فارسى ميانه
- نخستين شواهد شعر فارسى درى ، استمرار و پيوستگى شعر فارسى ميانه و فارسى درى
- شاعران دورهء طاهريان و صفاريان
- تسلسل بلاانقطاع ادبيات ، مؤلفان ايرانى در ادبيات تازى ( 750 - 850 )
- پىنوشت
- 4 سامانيان
- آثار ادبى در دورهء سامانيان
- دنباله يافتن ادبيات تازى معاصر در شعر شاعران ايرانى ؛ سجيهء اين ادبيات ؛ خطوط و مشخصات اصلى قديمترين دورهء نظم فارسى درى
- نامهايى چند
- رودكى ، دقيقى ، كسايى
- شاعران شهرستانى در دربارهاى آل محتاج و آل زيار و آل بويه
- مختصات عمومى دورهء اول
- كهنترين آثار مكتوب 16
- قديمترين نثر منجمله آثار ابو على سينا و بيرونى
- روايات داستانى ايران 25 الف
- دقيقى
- فردوسى
- حماسههاى پيرامون شاهنامه
- مؤلفان ايرانى در ادبيات تازى ( 850 - 1000 )
- پىنوشت
- 5 دورهء غزنويان
- يمين الدوله ، سلطان محمود غزنوى
- نظر محمود نسبت به فرهنگ
- مداحان محمود و جانشينان او ( عنصرى و شاعران نزديك به او : عسجدى ، فرخى ، منوچهرى )
- منظومهء داستانى ( عيوقى و فخر الدين اسعد گرگانى )
- ابو على سينا ، اهميت و نفوذ او
- پىنوشت
- 6 دورهء سلجوقيان
- رواج مديحهسرايى در زمان سلطان سنجر و هنگام برافتادن فرمانروايى سلجوقيان
- ناصرخسرو
- مديحهسرايان ( قطران - آذربايجان )
- معزى ، ازرقى « * » - سلجوقى
- مسعود سعد سلمان ، ابو الفرج رونى ، حسن غزنوى « * * * » هندوستان غزنوى
- اديب صابر ، انورى ، مهستى - در دربار سلجوقيان
- عمعق - بخارا
- رشيد وطواط - خوارزم
- مكتب آذربايجان ( مديحهسرايان : ابو العلا ، خاقانى ، مجير الدين ، فلكى اثير و ظهير فاريابى ، شاعران شرق ايران كه با آنان پيوند سخن دارند )
- نظامى داستانسرا ( و مقلدانش : امير خسرو و مكتبى )
- مكتب اصفهان ( جمال الدين ، كمال الدين اسماعيل )
- سوزنى هزلسرا
- پىنوشت
- 7 تصوف
- منشأ و سير تكامل و ايدئولوژى تصوف
- حوزهها و سلسلهها ، آداب
- رموز و اشارات تصوف
- مضرات تصوف براى فرهنگ
- شاعران رباعىسرا ( ابو سعيد ابو الخير ، باباكوهى ، باباطاهر عريان ، انصارى ، باباافضل
- عمر خيام
- عارفان بزرگ ( سنايى ، عطار ، مولوى )
- نثر دورهء سلجوقى سدهء 5 - 6 ه ( در مرز علم و آموزندگى و ادبيات محض )
- ادبيات محض
- آثار منثور تاريخى
- ايرانيان تازىنويس ( 1200 - 1000 )
- پىنوشت
- 8 مغولان
- سعدى 8
- معاصران سعدى ( امامى ، همگر ، همام ؛ صاحبنظران تصوف : باباافضل ، حسينى سادات ، محمود شبسترى ؛ معلمان : اوحدى مراغهاى ، اوحدى كرمانى ؛ اهل وجد و حال و بىخودى : عراقى )
- نزارى
- ادبيات هند و ايرانى ( امير خسرو ، نجم الدين حسن سنجرى )
- مديحهسرايان دربارهاى كوچك ( خواجو ، ابن يمين ، سلمان ساوجى )
- كمال خجندى غزلسرا ( و دوستش ، مغربى عارف ، كه بعدا « دشمن شخصى » 50
- حافظ ( اوج غزل )
- اطرافيان حافظ در شيراز ( هزلنويسان : عبيد زاكانى ، بسحاق ، قارى ؛ انعكاس انديشههاى حافظ در ماوراء النهر : ناصر ، عصمت )
- پىنوشت
- 9 تيمور و جانشينانش
- حيات فرهنگى و ادبى
- تغزل و داستانسرايى در دورهء تيموريان
- جامى
- خارج از هرات ( بابافغانى و نفوذ او ، لسانى )
- پىنوشت
- 10 صفويه
- ادبيات اين عصر
- سبك « هندى »
- شعراى كلاسيك
- شاعران عصر صفويه ( ضميرى و امكان تكرار مضامين ادبيات تركى ( شهرانگيز ) ، محتشم ، هراتى هزّال ، عرفى و ديگران ؛ شفايى و پيروانش )
- تطورات بعدى سبك هندى ( ظهورى ، طالب ، كليم و جز آنها ؛ زلالى داستانسرا )
- صائب ، شوكت ، بيدل
- پىنوشت
- 11 سدهء پرآشوب : دوازدهء هجرى / هجده ميلادى
- نادرشاه ، كريم خان ، آغا محمد خان
- شيراز مركز سياسى در نيمهء دوم سدهء دوازده هجرى ، « بازگشت » در اصفهان
- حزين
- شهاب
- پىنوشت
- 12 نثر زيبا و نثرهاى مشابه آن
- در سدهء 7 - 12 ه . / 13 - 18 م
- دو جنبهء مختلف در سبك : مغلقگويى و سادگى
- حسين واعظ ، معلمان اخلاق
- وصّاف - سدهء هشت ه . ( و مقلد او مهدى خان - سدهء دوازده ه . )
- رسايل هندى ، انشا ، تذكره و امثال آن
- ادبيات محض
- كتابهاى آموزنده
- پىنوشت
- فهرست نامهاى خاورشناسان و شاعران اروپايى كه در متن آمده
- فهرست اهم مآخذى كه براى تحشيهء اين كتاب مورد استفاده قرار گرفته است
- فهرست اعلام
- آ
- الف
- ب
- پ
- ت
- ج
- چ
- ح
- خ
- د
- ذ
- ر
- ز
- ژ
- س
- ش
- ص
- ض
- ط
- ظ
- ع
- غ
- ف
- ق
- ك
- گ
- ل
- م
- ن
- و
- ه
- ى
- اهم حروف الفباى لاتين و علاماتى كه در متن آلمانى و كتابنامه براى نماياندن اسامى و كلمات فارسى و عربى به كار رفته است